September 2007
Mánudagur 3. september
Sunnudagsganga í gær. Keyrðum hér örstutt út úr borginni og að litlu þorpi sem heitir Tacen. Lögðum bílnum og röltum áleiðis upp á tind hæðarinnar Smarna Gora. Fyrst framhjá sveitabæjum þar sem geitur þáðu grastuggu gegnum girðingu og svo inn á stíg sem lá inn í skóginn. Smarna Gora er í 667 m hæð svo þetta var svolítill spotti og bratt á köflum, sérstaklega fyrir smáa fætur.
Það var svalandi og gott að labba í skóginum en þegar ofar dró jókst kvartið mjög í litlum manni.
Það var samt bitið á jaxl og okkur tókst að komast upp á hæðina. Þar er kirkja, kastali og veitingastaður og frábært útsýni yfir Ljubljana.
Saga í hverju spori, þarna var klaustur og á hæðinni var settur upp vörður gegn tíðum innrásum Tyrkja á 15. öld. Þegar sást til óvinaherja voru sprengdir flugeldar á hæðinni svo mönnum vitnaðist nær og fjær um yfirvofandi hættu.
Fyrir fótum okkar liðaðist Ljubljana og nágrannabæir utan um ár og hæðir.
Sjarmi Ljubljana
Eitt af því sem gerir Ljubljanaborg svo sjarmerandi er sveitamennskan ... Á ákveðnu horni hér í Podutik segir Snær yfirleitt alltaf þegar keyrt er hjá með opinn glugga: Hér er sveitalyktin!
Maður keyrir kannski eftir einhverri götunni og stoppar á ljósum og lítur í kringum sig - og sér þá jafnvel inn í heyhlöðu bóndabýlis - alveg hreint dásamlega sjarmerandi. Þannig að það virðist sem borgin hafi fengið að vaxa umhverfis tún og bæi bænda sem fengu að standa svo til óáreitt - ekki verður maður samt mikið var við búpening á beit í borginni.
Annað sem sjarmerar er sagan. Við fórum og fengum okkur að borða á Pri Vodniku, veitingastað á Vodnikovu cestu, götu hér skammt frá. Staðurinn er í gömlu uppgerðu húsi og við dáðumst að fallegum innréttingum sem bera vott um fallegt handverk í stein, járn og tré. Þarna snæddum við hina gómsætustu máltíð. Bæklingur sem ég greip með mér á leið út upplýsti mig um að í þessu húsi fæddist hjónunum Jozef og Veru frá Vic sonurinn Valentin Vodnik 3. febrúar árið 1758. Þau voru bændafólk og höfðu lítinn markað í húsaportinu á markaðsdögum. Valentin Vodnik var fyrsta viðurkennda skáld Slóveníu, eins og það er orðað í bæklingnum.
Þetta er ekki ljótt! hefði pabbi gamli sagt ...
Miðvikudagur 5. september
ValentinVodnikþráhyggja ...
Stundum verður maður altekin þráhyggju. Ég sló Valentín ljóðskáld inn í Gúgúl og festist þar - og fann mikinn fróðleik um sögu Slóveníu sem fór inn í favorites í bili. Ég komst að því að Valentín var prestur, stofnaði fyrsta slóvenska dagblaðið, samdi málfræðibók, stofnaði fjölda skóla enda upplýsingarmaður, samdi ljóð og var uppi í þann tíð sem Napóleon Bónaparte innlimaði Slóveníu í sitt keisaradæmi. Torg í miðbæ Ljubljana, þar sem eru miklir ávaxtamarkaðir, er nefnt eftir honum og þar má sjá styttu af karlinum.
Þar sem torgið er nú var einn af þeim skólum sem Valentín stofnaði en hann hrundi til grunna í jarðskjálfta miklum sem reið yfir Ljubljana árið 1895 - eftir þá skjálfta var borgin endurbyggð að hluta.
Sælueyjan Krk í Króatíu sótt heim
Við keyrðum á föstudag suður til landamæra Króatíu og áfram til eyjarinnar
Krk. Þegar sýn opnast yfir Adríahafið, ekki svo mjög löngu eftir að komið er yfir landamærin, verður maður eiginlega alveg dolfallin yfir fegurðinni á þessum slóðum. Undrafallegir strandbæir og borgir hlykkja sig innst í víkum og út með fjörðum, sumir einstaklega fallegir eins og bærinn Opatija, þar sem glæsihótelin raða sér meðfram ströndinni - en samt í gömlum og huggulegum stíl; aðrir síðri eins og Rijeka sem er þó áhugaverður og risastór en skemmdur af verksmiðjum og iðnaðarhverfum; sums staðar hafa kommúnistarnir ekki hikað við að skella niður olíuhreinsistöðvum, skipasmíðastöðvum eða verksmiðjum sem sumar gapa nú auðum gluggum á þá sem framhjá fara. Í gremju sinni yfir óskapnaðinum innan um fegurðina langar mann mest til að hverfa aftur til þess tíma áður en mannskepnan tók að iðnvæðast - að minnsta kosti svona á meðan keyrt er um þetta ótrúlega fallega svæði ... (Viljum við olíuhreinsistöð á Vestfirði?!)
Til að komast yfir á eyjuna Krk er keyrt yfir tvær myndarlegar bogabrýr. Á eyjunni eru nokkrir litlir bæir og við náttuðum okkur í þeim stærsta er heitir Krk eins og eyjan. Alls staðar er mikið bátalíf og mjög stór höfn í bænum Punat. Alls staðar þessi sérstaka ró sem fylgir kannski strand- og bátalífi ... Mér leið eins og í draumi yfir fegurðinni alltumkring; hitastigið mátulegt, hægt að fara í sólbað og sjó eða bara sitja og horfa á mannlífið.
Þetta er öðruvísi en að vera Slóveníumegin landamæra, sem skapast sennilega af nálægðinni við sjóinn. Slóveníumegin er meiri Alpafílingur - Króatía færir mann inn í heim Adríahafsins, þar sem húsin eru með litlum gluggum og hlerum til að halda hita úti, pálmar og kaktusar og menning strandbæjanna snýst um strönd, báta og sjó ... endalaus huggulegheit.
Höfnin í Krk.
Í síðdegissól við Punathöfn.
Séð yfir siglutrjáaskóg í Punat.
Glæsiborgin Opatija.
Glæsihótel í Opatiju.
Miðvikudagskvöld á Vinska klet - kvöld músikantanna
Nikkuspilarinn Andrej, snarkandi arinn og nýbakað brauð.
Hluti af grúppu kvöldsins.
Fastagestir og grúppa.
Kráarskvísurnar!
Kráarhaldararnir, Ivo og Sonja.
Andrej nikkukarl.
Þessi er mjög hress ...
... kann að spila á flest - líka á eigin fingur!
Þessi er algjör snillingur ...
sjáið bara innlifunina ... jazzisti af guðs náð!
Gítarleikarinn - hann hefur einhvern dularfullan sjarma ...
"Gestaspilari" kvöldins var sonur kráarhaldaranna og reyndist lunkinn nikkuspilari.
Epla- og vínberjatínsluferðin mikla
Andrej nikkukarl, kunningi okkar héðan frá kránni í næsta húsi, bauð okkur með sér á býli bróður síns og mágkonu um síðustu helgi. Við Björn og Snær íklæddumst vinnugallanum eldsnemma laugardags og af stað var haldið um klukkan að verða níu; við pínu óróleg vegna þess að við höfðum sofið fulllengi og vildum drífa okkur nú sem fyrst á bæinn á verka. Okkur til furðu var Andrej hinn rólegasti í tíðinni, keyrði fljótlega af hraðbrautinni og stoppaði og hélt smá tölu um það sem fyrir augu bar á svæðinu. Fljótlega var svo stoppað aftur og að þessu sinni á veitingastað í litlu þorpi sem vinkona hans rekur, sest að snæðingi við feitt bjúga með lauksteiktum kartöflum; Andrej fékk sér hvítvínsglas en okkur Birni fannst það eitthvað of snemmt og líklegt til að draga úr væntanlegum vinnuafköstum á ökrunum ... svo við létum vatnsglasið duga með matnum og svo kaffibolla.
Nú jæja, af stað var haldið og ekið um ákaflega fagrar sveitir, hæðótt landslag, undurfallegt vatn ... við verðum að koma þarna aftur. Við komum að fallegum stað með golfvelli, gosbrunni og veitingastöðum í kring, svo fram hjá stórri sveitakirkju sem Andrej, leiðsögumaður okkar, tjáði okkur að hýsti fyrsta apótek Evrópu - núna safn sumsé... Og nú var okkur farið að gruna svona undir ræðu leiðsögumannsins okkar að við hefðum eitthvað misskilið tilganginn með ferðinni á býlið ... kannski værum við eftir allt saman ekkert að fara að tína epli, eða vínber eða hvað þetta nú var - tungumálaörðugleikar geta leitt mann í verstu villur ... Eftir þessa ræðu og þetta stopp ákváðum við að best væri að njóta bara þess sem fyrir augu og eyru bæri og hætta að stressa sig yfir að verða of seinn á býlið í ...hm... tínsluna!
Við sáum vatnsleikjagarð með háum rennibrautum og Snær hafði á orði að Þormar hefði verið óheppinn að velja frekar að sitja heima. Við komum að afgirtu svæði í útjaðri þorps þar sem bambar, litlir og stórir kúrðu makindalega og virtust hinir gæfustu. Þar á hæðinni reyndist vera veitingastaður sem kunningi Andrej rekur. Og áfram héldum við í átt þangað sem býlið var, á einni hæðinni var stoppað á krá og heilsað upp á kunningjakonu nikkarans okkar sem dreif okkur niður í kjallarann og sýndi okkur víntankana sem stóðu í röðum, - ég hugsaði nú auðvitað til Vesturversins góða enda lyktin keimlík !!! - svo fengum við að bragða á framleiðslunni, hvítvíni og nýbökuðu brauði.
Við sáum að fólk í næsta húsi var í óða önn að tína vínber og bera í hús til pressunar, flestir kófsveittir - greinilega heilmikið puð ...
Að lokum komum við á býli bróðurins. Þar var okkur tekið af mikilli gestrisni, sýnt í víngerðarkjallarann hvar berjapressan stóð og svo tankar og eikartunnur. Fengum að bragða á safa af nýjum vínberjum sem reyndist dísætur. Og eins og okkur hafði tekið að gruna þá stóð ekki til að senda okkur til neinna verka, heldur var skálað í heimagerðu kampavíni - sem var þvílíkt gott - sest að spjalli úti á verönd, og svo að málsverði sem húsfreyjan eldaði og drukkið hvítvín með - að sjálfsögðu ættað af vínberjaakri bændanna.
Það kom á daginn að vínberjatínslu og pressun hafði lokið klukkan tvö um nóttina, því var slappað af þennan dag en eplatínsla fyrirhuguð seinna í vikunni. Engu að síður fengum við að skoða eplaakurinn, þaðan fæst uppskera upp á 60 tonn á ári og þetta eru þau bestu epli sem ég hef á ævinni smakkað.
Við kvöddum bónda og húsfreyju síðdegis eftir langt spjall og skemmtilega samveru, vel södd eftir daginn ...
Upp um hæðirnar er býlum og vínberjaökrum raðað.
Víða hangir Kristur á krossi.
Andrej og vinkonan í vínkjallara veitingastaðarins.
Í næsta húsi var fólk að tína vínber og pressa af miklum móð.
Áfangastað loksins náð, býli bróðurins.
Snær tíndi mikið af eplum ...
... og fannst það ekki leiðinlegt!
Bræðurnir líta á uppskeruna.
Eplatré verða nærri því 30 ára gömul. Fyrstu þrjú árin bera þau ekki ávöxt en gera það svo óspart næstu 25 árin eða svo. Þá þarf að skipta út og bíða uppskeru i þrjú ár. Vínberjatré lifa hins vegar álíka lengi og meðalmaður ...
Snær bloggari
Á fyrsta deginum mínum í leikskólanum fékk ég að föndra.
Svo fékk ég að fara út og ég prófaði hlaupahjól.
Ég hitti Maj.
Við Maj fórum að leika saman á hlaupahjólum.
Þriðjudaginn 25. september var nóg að gera!
Spenntir leikskólakrakkar á leið í bæinn.
Við Maj kankvísir á svip að labba í strætó.
Við hituðum okkur vel upp.
Allir raða sér að rásmarki.
Ég var með mörg fiðrildi í maganum.
Þarna eru allir tilbúnir, sjáiði ég er sá 9. frá vinstri!
Og allir af stað!
Ég hljóp og hljóp ....
... og tók framúr mörgum!
Ég var dálítið móður ...
... en rosalega ánægður með mig!
Allir fengu nammi í verðlaun.
Við Maj þreyttir en sælir eftir hlaupið, komnir í strætó á leið í leikskólann afur.
... og meira sama dag!
Mér fannst erfitt að skilja ekki neitt.
Þjálfarinn talaði MIKIÐ.
við fengum að gera ýmsar þrautir.
... og spila fótbolta.
Hér erum við Micha að lyfta hvor öðrum ... og bara eitthvað að spá og spekúlera.
Keilurnar voru nú dálítið spennandi dót ...
... og mikið hægt að leika sér að þeim!
Mér fannst flott að fá svona gult vesti - eins og Þormar er stundum í á æfingum.
Hér erum við í röð að fara að gera eina þrautina.
Hér er æfingin búin, ég nennti nú ekki að hlusta!
Mér fannst gaman og ætla aftur á fótboltaæfingu á föstudag!
Október 2007
